21 JAN, 2026 • Column

Waarom Nederland nu een AI boost nodig heeft

Kent u het fenomeen, ‘multiple discovery’? Dat betekent dat verschillende personen langs gescheiden wegen gelijktijdig tot hetzelfde idee komen. Ik moest hieraan denken nadat ik eind afgelopen jaar verschillende plannen op mijn bureau zag liggen die allemaal AI in Nederland een boost willen geven.

Een gedeeld AI-ecosysteem

Bij nader inzien lag dat toch wat anders: er zijn geen gescheiden wegen. We hebben namelijk in ons land de afgelopen jaren een digitaal ecosysteem gebouwd waarin veel over AI wordt gecommuniceerd. Over de kansen, over de risico’s en vooral over de manier waarop AI ons leven en werken kan veranderen. En natuurlijk hangt de gelijktijdigheid samen met de behoefte om een nieuwe regering richting te geven.

Een dwingende AI-noodzaak

Nee, hier is eerder sprake van een dwingende noodzaak. Gelukkig door velen herkend. Een noodzaak om concurrerend te blijven met het buitenland, waar grootschalig wordt geïnvesteerd in AI. Om AI te laten floreren en in te zetten voor toepassingen die ons leven en werken beter maken. En te zorgen voor de productiviteitsgroei die nodig is om onze welvaartsstaat in stand te houden.

Nu keuzes maken voor AI

Daarvoor moeten we AI wel anders aanpakken dan nu, zeggen de plannen van AIC4NL, InvestNL, Deltaplan AI en Wennink. We moeten veel meer investeren, en in de ontwikkeling van AI-systemen moeten we op zoek naar de onderscheidende factor, ik denk daarbij aan zaken als precisielandbouw die tot meer efficiëntie en minder milieu-impact leidt. Ook moeten we zorgen voor beschikbaarheid van digitaal talent, investeren in  meer AI- rekencapaciteit en de randvoorwaarden voor innovatie creëren, zoals het voorzien in AI-talent. En nog veel meer. Tot slot klinkt in alle plannen de urgentie. Om mee te doen in de AI-wereld moet er nu geschakeld worden!

Eén koers voor AI

Zo kunnen we in 2026 een goed begin maken met de nodige versterking van ons AI- ecosysteem. Maar dan wel met een integrale aanpak. In publiek-private samenwerking. Met als resultaat mooie AI-toepassingen, gebaseerd op een winnende combinatie van innovatieve AI-technologie en diepgaande sectorkennis.

Daarmee kunnen we onze (digitale) toekomst veiligstellen.

 

Stijn van Butselaar
Strategisch beleidsadviseur digitalisering

artificial intelligence (ai)datainnovatie