3 MRT, 2026 • Column
Veiligheid vraagt om visie
De geopolitieke realiteit is fundamenteel veranderd. Al vier jaar woedt er oorlog aan de grens van Europa, en sinds dit weekend ook weer in het Midden-Oosten. Dat heeft gevolgen: veiligheid is niet langer een sluitpost, maar een voorwaarde voor vrijheid, ondernemerschap en brede welvaart. We moeten onder ogen zien dat defensie-uitgaven een randvoorwaarde zijn voor investeringen. Dat is de kern van onze inzet voor de begrotingsbehandeling van Defensie deze week.
Scherpe keuzes
Wie veiligheid serieus neemt, moet investeren met een lange adem – strategisch, voorspelbaar en in nauwe samenwerking met het bedrijfsleven. De afspraak om structureel 3,5 procent van het bbp aan defensie te besteden biedt richting, maar echte zekerheid zit in scherpe keuzes: welke capaciteiten wil Nederland zelf ontwikkelen? Waar is Europese samenwerking noodzakelijk? En hoe verhouden prioriteiten zich tot elkaar?
Voorspelbaarheid cruciaal
Voor de defensie- en veiligheidsindustrie is voorspelbaarheid ontzettend belangrijk. Defensiebedrijven investeren alleen in productiecapaciteit, personeel en innovatie als er meerjarige zekerheid is. De industrie kan en wil verder opschalen, maar incidentele orders leiden niet tot structurele opschaling. Wat nodig is, is langjarige programmering met duidelijke keuzes en continuïteit in aanbestedingen. Alleen dan ontstaat een stevig defensie-ecosysteem waarin ook private investeerders bereid zijn kapitaal te mobiliseren.
Innovatie moet centraal staan
Innovatie verdient daarbij een centrale aanpak. Nederland beschikt over sterke civiele ecosystemen rond sleuteltechnologieën als halfgeleiders, radars, sensoren en microscopen. Door defensievraagstukken structureel te verbinden met deze sectoren, kunnen dual-use toepassingen (zoals chips die zowel in drones als in telefoons passen) worden ontwikkeld die zowel onze veiligheid versterken als economisch rendement opleveren. Het voornemen om tot 10 procent van het defensiebudget voor innovatie te reserveren biedt kansen, mits het ministerie optreedt als launching customer en risico’s durft te delen. Zonder toepassing en opschaling blijft innovatie hangen in pilots.
Zet Europees in
Tot slot is Europese samenwerking onmisbaar. De Nederlandse industrie is gespecialiseerd en internationaal verweven. Toegang tot Europese programma’s en partnerschappen vergroot schaal, versterkt concurrentiekracht en voorkomt versnippering. Strategische autonomie bereik je niet alleen, maar samen.
De bereidheid om bij te dragen is groot en de opschalingscapaciteit groeit. Nu is het aan de politiek om te leveren. Gebruik dit debat om te kiezen voor langjarige programmering, voorspelbare orders en structurele betrokkenheid van de industrie bij de behoeftestelling. Alleen dan wordt defensie een duurzame investering in veiligheid én verdienvermogen.



