Maak ruimte voor een sterker Nederland

Nederland staat voor grote keuzes. We willen meer woningen bouwen, investeren in natuur en beter omgaan met water, bodem en klimaat. Ook moeten we het energienet versterken, ruimte maken voor defensie en onze economie verduurzamen. Al deze opgaven vragen om ruimte, terwijl die in Nederland schaars is. Daarom zijn duidelijke prioriteiten van het Rijk en een sterke uitvoering nodig.

Ruimtegebrek raakt ondernemers

Voor ondernemers is die urgentie elke dag merkbaar. De ruimte voor economie beslaat nog geen 3 procent van Nederland in, terwijl bedrijventerreinen in veel provincies richting 2030 en 2035 vrijwel vol zijn. Ook in de grote industrieclusters neemt de druk op ruimte toe. Tegelijk duurt de ontwikkeling van een nieuw bedrijventerrein vaak tien tot vijftien jaar. Wie vandaag geen keuzes maakt, organiseert de tekorten van morgen. Op 11 juni spreekt de Tweede Kamer hierover in het debat over ruimtelijke ordening.

Behoud plek voor bedrijven

Daarom is het belangrijk dat de Tweede Kamer het kabinet via een motie heeft gevraagd om in de Nota Ruimte vast te leggen dat er op nationale schaal geen netto-afname van ruimte voor bedrijven plaatsvindt. Ook wil de Kamer dat bij transformatie van bedrijventerreinen de economische ruimte lokaal of regionaal wordt gecompenseerd. Dat zijn belangrijke stappen. Niet omdat ondernemers méér ruimte als doel op zich vragen, maar omdat deze ruimte nodig is voor werkgelegenheid, innovatie, verduurzaming en onze toekomstige economische kracht. Ook de commissie-Wennink wees op dat belang.

Meer dan alleen hectares

Ruimte voor economie gaat bovendien over meer dan hectares alleen. Het gaat om goed bereikbare locaties met voldoende milieuruimte, energie, water en goede verbindingen. Om betaalbare ruimte voor mkb-ondernemers. Om ruimte voor de maakindustrie, circulaire bedrijven, campussen, havens, winkels en recreatie. Juist daar ontstaan de banen, producten en oplossingen van morgen.

Van visie naar uitvoering

De Nota Ruimte moet daarom verder gaan dan een aantrekkelijk toekomstbeeld. Er is een duidelijk plan voor uitvoering nodig. Positief is dat het kabinet dit verder wil uitwerken in een Samenwerkingsagenda Ruimte voor Economie, samen met provincies, gemeenten en het bedrijfsleven. Nu is het tijd om de stap van visie naar uitvoering te zetten. Zoals er voor woningbouw concrete afspraken worden gemaakt, zijn die ook nodig voor economische ruimte. Beschermen, beter benutten en strategisch uitbreiden moeten hand in hand gaan.

Een sterker Nederland vraagt om heldere ruimtelijke keuzes. Keuzes die ondernemers de ruimte geven om te investeren, te vernieuwen en te verduurzamen. En die regio’s helpen de grote transities van deze tijd mogelijk te maken. Want Nederland is niet af. Het is werk in uitvoering.

 

Rik Enequist

Beleidssecretaris ruimtelijke ordening