Europese Commissie presenteert counter drone actieplan

De Europese Commissie heeft een EU counter drone actieplan gepresenteerd om de snel toenemende veiligheidsdreiging door drones aan te pakken. Aanleiding is het groeiend aantal incidenten in het Europese luchtruim: vijandig overvliegen, verstoringen van luchthavens, risico’s voor vitale infrastructuur en dreigingen aan de buitengrenzen. Met dit actieplan kiest de Commissie voor meer coördinatie, meer industriële opschaling en een sterkere koppeling tussen civiele veiligheid en defensie binnen de EU.

De kern van het plan is het vergroten van paraatheid en weerbaarheid. De Commissie zet in op een gezamenlijke civiel-militaire industriële analyse om investeringen te sturen en interoperabiliteit te bevorderen. Er komt een EU Counter-Drone Centre of Excellence en een certificeringssysteem voor counter-drone technologie. Daarnaast wordt een Drone and Counter-Drone Industry Forum opgezet om productiecapaciteit sneller op te schalen. Via een aangekondigd Drone Security Package worden bestaande regels voor civiele drones herzien, inclusief gecoördineerde risicobeoordelingen van toeleveringsketens en de introductie van een ‘EU Trusted Drone’-label voor veilige apparatuur. Ook worden richtsnoeren ontwikkeld voor de bescherming van vitale infrastructuur en komt er ondersteuning bij het omgaan met hoogvliegende dreigingen van buiten de EU. Deze ontwikkelingen sluiten nauw aan bij de Nederlandse inzet om de C-UAS capaciteit uit te bouwen.

Een tweede pijler is betere detectie en situational awareness. De Commissie wil geïntegreerde luchtruimoverzichten ontwikkelen waarin data worden samengebracht om legitieme en malafide drones te onderscheiden. Daarnaast wordt verkend of een Europese Drone Incident Platform kan worden opgezet. Detectie moet gebaseerd zijn op een combinatie van sensortechnologieën en AI-gestuurde software. Opvallend is de nadruk op het benutten van 5G-netwerken voor real-time tracking, inclusief bij zwermen van drones. De Commissie kondigt een oproep aan om samen met lidstaten en industrie 5G-gebaseerde detectietechnologie versneld te testen en uit te rollen.

Ten derde wil de Commissie de gezamenlijke respons versterken. Hoewel lidstaten primair verantwoordelijk blijven voor optreden tegen dreigingen, wil Brussel gezamenlijke aanbesteding en inzet van counter-drone systemen faciliteren. Er wordt gewerkt aan Europese, AI-gestuurde command & control-systemen en mogelijk aan Rapid Counter-Drone Emergency Response Teams om solidariteit tussen lidstaten te vergroten. Jaarlijkse grootschalige EU-oefeningen moeten de grensoverschrijdende samenwerking en civiel-militaire synergie testen.

Voor het Nederlandse en Europese bedrijfsleven biedt dit actieplan duidelijke kansen. De nadruk op Europese certificering, supply chain-beveiliging en gezamenlijke aanbesteding kan schaalvoordelen creëren, mits Nederland tijdig aanhaakt bij Europese consortia en standaardisatieprocessen. Voor de Nederlandse overheid ligt er een duidelijke vervolgstap: actief positioneren in Europese programma’s en fondsen, invloed uitoefenen op de uitwerking van het Drone Security Package en zorgen dat nationale capaciteiten aansluiten op de beoogde Europese standaarden.