Vooruitblik

Oktober is de maand waarin Brussel de koers voor het komende jaar uitzet, en voor ondernemers staat er veel op het spel. De Europese Commissie presenteert naar verwachting haar werkprogramma voor 2027, met de wetsvoorstellen en vereenvoudigingspakketten die eraan komen. Vorig jaar ging ruim de helft van de wetgevende initiatieven over het eenvoudiger maken van bestaande regels. 

Ook op klimaat komen er nieuwe ontwikkelingen. Op 28 oktober volgt een Europees kader voor klimaatweerbaarheid, waarin de Commissie de honderd meest kwetsbare gebieden in Europa aanwijst. Voor bedrijven is de vraag welke eisen daaruit volgen voor risicobeoordeling, infrastructuur en investeringen. Tegelijk bepaalt de EU haar inzet voor de klimaattop COP31, die in november in het Turkse Antalya plaatsvindt. Dit najaar wordt bovendien het voorstel verwacht om het mandaat van grensagentschap Frontex uit te breiden, met een grotere rol bij terugkeer en een versterkt permanent korps. 

Defensie en weerbaarheid blijven hoog op de agenda staan. De regeringsleiders bespreken het eerste jaarlijkse rapport over de Europese defensiegereedheid. Eind september keurde de Raad al de eerste vijf Europese defensieprojecten van gemeenschappelijk belang goed, voor onder meer drones, maritieme verdediging, ruimtevaart en luchtverdediging. Nederland doet aan alle vijf mee. De Raad moet daarnaast de Defensie-omnibus nog formeel vaststellen, nadat het Europees Parlement er op 16 september mee instemde. Dat pakket verkort vergunningprocedures voor defensieprojecten en vereenvoudigt aanbestedingen. Bedrijven kunnen tot 18 oktober reageren op een enquête van de Commissie over het concurrentievermogen van de sector. 

Boven dit alles hangt de Europese begroting. De onderhandelingen over de meerjarenbegroting 2028-2034 domineren het najaar, met twee beslissende Europese toppen. De eerste is op 15 en 16 oktober. Tijdens die top komt het Ierse voorzitterschap met een nieuw voorstel voor de begroting. Inzet is onder meer het nieuwe Europese concurrentiefonds, waaruit innovatie, industrie en defensie worden gefinancierd.  

Verder komt het Europees Parlement deze maand twee keer plenair bijeen in Straatsburg, van 5 tot en met 8 oktober en van 19 tot en met 22 oktober. In de eerste sessie zetten de Europarlementariërs hun prioriteiten voor de Europese top uiteen. Ook de ministers van Financiën vergaderen deze maand in de Raad Economische en Financiële Zaken.