'Havojongen' Henk Broeders: ceo bij Capgemini, waar hij al 32 jaar werkt

23-02-2012

Henk Broeders, voorzitter van de directieraad van Capgemini Nederland, is van een uitstervend ras. Hij werkt al 32 jaar bij hetzelfde bedrijf en als het aan hem ligt, komen daar nog wel wat jaren bij. 'In mijn familie was het bijzonder dat ik van de mavo naar de havo ging.'

 

De jongeman die op de sepiakleurige foto wat weifelend de camera in kijkt en zijn halflange haar goed doet, past niet bij de uitdagende slogan ernaast: '31 jaar later werd Henk Broeders Chairman van de Nederlandse Country Board en lid van de Executive Committee Cap Gemini S.A. Kun jij dat sneller?' Het is een advertentie die is gericht op talentvolle studenten van de Nederlandse universiteiten. Broeders heeft nooit op een universiteit gezeten, hij is nooit verder gekomen dan de havo. 'Zie het maar als een waarschuwing: niet op je lauweren rusten, anders word je ingehaald door havojongens', grijnst hij.

Nu, op zijn 59ste, is het haar korter en de kleding formeler. Broeders zit ontspannen achter de tafel in zijn kantoor. 'Ik schep er een zeker genoegen in om mij in gezelschap te presenteren als ongestudeerde. Bij congressen wordt mij wel eens ten onrechte een titel toegewezen op een naamkaartje en ik ben de eerste om daar iets van te zeggen.'

 

Dat kan ook een vorm van ijdelheid zijn.

'Bij mij niet. Die geldingsdrang heb ik helemaal niet. Dit is mijn 32ste jaar bij Capgemini, maar wel elke anderhalf jaar in een andere rol. Mijn carrièrepad was geen rechte lijn, ik heb alles gedaan: systemen gebouwd, een helpdesk georganiseerd, onderdelen gefuseerd, gekocht en verkocht. Als hier iemand staat die zegt dat ik een idee heb dat niet kan, dan krijgt hij te maken met al die praktijkervaring.' 

 

Het interview gaat na de foto verder 

Foto: Jeroen Poortvliet

Henk Broeders is feitelijk een selfmade man, een dubbeltje dat een kwartje werd, die zijn carrière voor een groot deel toeschrijft aan geluk en durf. In het milieu van de jonge Henk lag het niet voor de hand om lang te leren. Zijn ouders waren al wat ouder. Vader Broeders was taxichauffeur en actief kaderlid bij de vervoersbond. Hij was huurautochauffeur en reed later een blokbandtaxi. Dat zijn zoon bestuurslid zou worden bij VNO-NCW heeft hij niet meegemaakt, maar Broeders denkt niet dat zijn vader er onder geleden zou hebben. Moeder zorgde voor het huishouden en de twee zoons, zoals dat toen gebruikelijk was.

 

'Het was al bijzonder dat ik na de mavo naar de havo ging', zegt Broeders. 'Ik was toen één van de weinigen in de familie die de middelbare school af maakte, de meesten gingen jong werken. Dat wil overigens niet zeggen dat er geen ambitie in zat. Mijn broer is manager bij Arriva en één van mijn neven heeft zich opgewerkt tot manager bij een werf. Maar het was een heel eenvoudig milieu, nog niet eens lower middle class.'

 

Zijn jeugd heeft zijn leven niet bepaald, zegt Broeders, maar het heeft wel invloed gehad. Het heeft hem geleerd dat hij op zichzelf is aangewezen. 'Je moet voor jezelf zorgen. Ik reed eens met de trein van Gouda naar Rotterdam en zag op de muur graffiti: 'Ik heb recht op geluk.' Toen drong tot me door: hoezo, recht? Dat kun je zelf regelen. Je moet niet leunen op een ander. Dat heb ik overgehouden uit mijn jeugd: vooral voor jezelf zorgen en het werkt goed om optimistisch te zijn.'

 

Zo twittert u ook. Veel GOOD NEWS en OPTIMISM.
'Weet je waar ik he-le-maal kregel van wordt? Dat gepraat over de crisis. Er is geen crisis, we hebben een milde recessie. Dóe daar iets mee. Omdat er onzekerheid is over lonen, komen ineens meer vrouwen op de arbeidsmarkt, las ik laatst. Dat is toch goed nieuws, dat proberen we al jaren te stimuleren.'

 

Broeders herkent weinig van zijn eigen jeugd in zijn eigen gezinsleven. Materieel is het verschil enorm en het huishouden is rustiger. 'Mijn vader had wisselende diensten. Als hij thuis was, was het vaak van: 'Sst, vader slaapt.' Ik ben eerder als mijn moeder, belonend correctief. Mijn vader was meer bestraffend. Maar hij stond ook verder af van de opvoeding, dat ging in die tijd zo.'

 

Een groot verschil is ook dat zijn vrouw is blijven werken tot het vierde kind werd geboren. Eerst als lerares lichamelijke opvoeding, daarna als conrector. 'Stoppen was een logische stap. Wij woonden al geruime tijd in Hilversum en daar hadden wij ons sociaal leven. Zij werkte in Rotterdam. Het forenzen was niet meer te combineren met kinderen die naar school en sportclubs gingen. Inmiddels zijn de kinderen allemaal volwassen en is ze nu vooral druk met vrijwilligerswerk. Het komt regelmatig voor dat we elkaar enige tijd alleen in de weekends zien.'

 

Een vrouw die haar baan opgaf voor de carrière van haar man?
'Dat moet je niet zo zwart-wit zien. Het kwam zo uit. We doen alles in goede samenwerking. Ik ben, denk ik, niet de eeuwig afwezige vader geweest die op zondag het vlees snijdt. Net als mijn vrouw ben ik jarenlang lid geweest van de medezeggenschapsraad van de school. En in het weekeinde kook ik. Dat is een heel bewuste keus, het geeft me de gelegenheid om ontspannen met mijn kinderen te praten als ze thuis zijn. Ze lopen heen en weer en helpen mee, mijn oudste zoon maakt een heel goede aardappelpuree. Het is helemaal niet zo makkelijk om een activiteit te vinden waar iedereen een beetje ongedwongen aan mee kan doen.'

 

Aanvankelijk wilde u zelf ook het onderwijs in.
'Dat kwam vooral omdat ik een enthousiaste leraar Nederlands had, maar ik heb letterlijk een blauwe maandag de avondopleiding MO gevolgd. Ik merkte al snel dat ik daar niet genoeg passie voor op kon brengen. Ik kan me wel voorstellen dat ik voor de klas sta, maar of ik het nog zou willen? Nee, ik denk niet dat ik het op zou kunnen brengen. Dat is natuurlijk wel een beetje het probleem van het huidige onderwijs, er zijn steeds minder gepassioneerde onderwijzers. Ik zou het niet raar vinden als daar meer beloning komt voor passie.'

 

Omdat hij 's avonds studeerde, had Broeders overdag baantjes als belastingassistent ('Daaraan heb ik een basiskennis belastingen over gehouden die tot op de dag van vandaag nuttig is') en pensioencontractbeheerder om in zijn onderhoud te voorzien. Bij Dow Chemical was hij assistent-projectmanager, maar dat bleek in de praktijk te bestaan uit thee halen voor zijn baas. Zijn opzegtermijn van twee maanden vulde hij met het testen van iets nieuws: bill of materials invoeren in een computersysteem. Bijna bij toeval rolt Broeders verder de informatica in. Tijdens die periode op de it-afdeling van Dow als systeemtester rolt IBM een nieuw computersysteem binnen. Gefascineerd door die techniek wordt de avondopleiding voor leraar ingeruild voor die van programmeur. Dat hij een zekere toekomst als leraar op het spel zette, deed weinig stof opwaaien. Informatica was toen nog helemaal nieuw. 'Mensen als mijn ouders konden zich er niet veel bij voorstellen, het stond te ver van ze af.'

 

Die ervaring staat aan de basis van de levensfilosofie 'de Broedersstijl'. 'Pak de kans die zich voordoet. Ga niet te uitvoerig nadenken of je het allemaal wel kunt. Degene die je een kans geeft heeft daar zelf over nagedacht. Dat doe ik heel gevoelsmatig.' Zo geeft Broeders zelf ook leiding: niet te uitvoerig alles testen, maar het gevoel volgen. 'Hoe een man of vrouw zich in zijn of haar nieuwe situatie daadwerkelijk gaat gedragen, is slecht te voorspellen.'

 

'Ik heb een zekere mate van naïviteit. Ik ga er bij een eerste ontmoeting altijd vanuit dat mensen mij aardig zullen vinden. Als ik mij argwanend zou opstellen, wordt het contact minder goed. Dat wil niet zeggen dat ik over mij heen laat lopen. Niets irriteert me meer dan dat afspraken niet worden nagekomen. Ik ben altijd oprecht verbaasd als dat gebeurt.'

 

Hoe lang blijft het werk nog leuk na 32 jaar Capgemini? 

'Ik ben bijna 60 en kan elk moment een stap terug doen, maar ik zou tot mijn 67ste, 70ste bij Capgemini betrokken kunnen zijn. Ik ben een gepassioneerd cabrioletrijder. Tot min zes rijd ik in mijn Audi A5 met de kap open. Alleen als het regent, ben ik geneigd de kap dicht te doen. De ritjes tussen huis en kantoor zijn dan een half uurtje vakantie. Een tweede huisje in Frankrijk? Dat is niets voor mij, veel reizen ook niet. Dat is voor andere gepensioneerden.'

Drie stellingenVrouwen wíllen geen toppositie 
'Daar ben ik het niet mee eens. Vrouwen willen wel, maar ze moeten vaker denken: ik doe het en zie wel waar het schip strandt.'

Nederland beseft de waarde van de euro niet

'Ik las dat 60 procent van de Nederlanders níet van de euro af wil. Er is meer voorlichting nodig, gepassioneerde voorlichting van politiek en van werkgevers, om de overige 40 procent over de streep te trekken.'

 

Ict wordt overschat
'Ict wordt overschat én onderschat. Overschat omdat de relatie tussen wat kan en de kosten daarvan niet realistisch wordt bekeken. Onderschat omdat er veel meer kan dan de gemiddelde Nederlander voor ogen heeft.'

Henk Broeders

1952  Geboren in Rotterdam
1972  Dow Chemical Nederland, automatisering
1980  Volmac, diverse functies
1992  Algemeen directeur IQUIP Informatica
1998  Lid directie Capgemini Nederland
1998  Non-executive director Forrester Research
2000  Directievoorzitter Capgemini Nederland
2004  Lid executive committee Cap Gemini S.A., managing director Capgemini Strategic Business Unit Continental Europe & Asia Pacific
2008  Voorzitter directieraad Capgemini Nederland

Dit artikel komt uit de print Forum