Conjunctuurinformatie: Consumentenprijzen hoger

08-07-2019

Consumentengoederen en -diensten waren in juni 2,7 procent duurder dan een jaar eerder. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In mei betaalde de consument 2,4 procent meer dan vorig jaar. Dit kwam vooral door de prijsontwikkeling van vliegtickets, aldus het CBS. Rond feestdagen en in vakanties zijn de prijzen van deze diensten hoger: dit jaar viel Pinksteren in juni, vorig jaar in mei. Voeding had ook een verhogend effect. Afgelopen maand waren de voedingsprijzen 4,8 procent hoger dan een jaar eerder. Dit is de grootste jaar-op-jaarstijging in meer dan 10 jaar tijd.

 

De consumentenprijsindex is een belangrijke indicator voor het verschijnsel inflatie, maar is niet hetzelfde. De index geeft het prijsverloop weer van een pakket goederen en diensten, zoals dagelijkse boodschappen, kleding, benzine, huur en verzekeringspremies. Inflatie is breder en omvat ook de prijsontwikkeling van bijvoorbeeld koopwoningen, industriële producten, aandelen en goud.

 

Record overslag zeehavens

De Nederlandse zeehavens verwerkten in 2018 een recordvolume aan goederen. De overslag van containers steeg het sterkst, geholpen door de fors gestegen aanvoer van voornamelijk hout en papier uit Rusland. Ook de import uit het Verenigd Koninkrijk liep sterk op. Aangespoord door de dreigende Brexit legden Britse bedrijven in een versneld tempo voorraden aan op het Europese vasteland.

 

De aan- en uitvoer van goederen in en uit de zeehavens stond eind 2018 op een recordniveau van bijna 605 miljoen ton. Dat is 1,5 procent meer dan een jaar daarvoor. Twee derde van de overslag bestond uit droge goederen als kolen en landbouwproducten en natte bulk, zoals ruwe aardolie. De groei in de overslaggoederen was het sterkst in de havens in Zeeland en Groningen. De stromen van goederen in Amsterdam en Rotterdam lieten een lichte toename zien. In twintig jaar is de afvoer van goederen uit de zeehavens meer dan verdubbeld. De invoer is in die periode ruim een kwart gestegen.

 

Vier op de tien zzp'ers geen voorziening arbeidsongeschiktheid

Van de zelfstandigen zonder personeel (zzp'ers) zegt 41 procent geen enkele voorziening te hebben getroffen voor arbeidsongeschiktheid. Verzekeringen vinden zij te duur, maar ze hebben vaak ook geen spaargeld achter de hand voor als ze hun werk niet meer kunnen doen. Dit melden het CBS en onderzoeksinstituut TNO op basis van onderzoek onder 5500 zzp'ers.

 

Vooral bij zzp'ers met lage inkomens is het aandeel ondernemers zonder noodplan groot. Bij de groep met de laagste inkomens gaf 65 procent aan geen enkele maatregel te hebben genomen om zich in te dekken tegen arbeidsongeschiktheid. Bij de hoogste inkomens was dit een kwart. Een kleine groep zegt niet te worden geaccepteerd bij een verzekering wegens leeftijd of gezondheid. Vooral 55-plussers noemen relatief vaak deze afwijzingsgrond.

 

Uit de meest recente cijfers van het CBS blijkt dat amper een op de vijf zelfstandigen een arbeidsongeschiktheidsverzekering heeft. Een derde van de ondernemers zegt terug te kunnen vallen op spaargeld of beleggingen; een op de tien op de waarde van hun woning. Minder vaak genoemde noodvoorzieningen zijn de waarde van het eigen bedrijf of een 'broodfonds'.

 

Gokbranche groeit

Gokken heeft in de voorbije jaren geleidelijk aan populariteit gewonnen. Er gaat steeds meer geld om in de branche, die tussen 2015 en 2018 harder groeide dan de Nederlandse economie.

 

De branche voor gokken en loterijen had vorig jaar een toegevoegde waarde van bijna 1,4 miljard euro. Dat is een stijging van 9 procent ten opzichte van 2015. De economie als geheel groeide in dezelfde periode 7,7 procent. In dezelfde periode steeg de jaarlijkse gokinzet minus het uitgekeerde prijzengeld met 12 procent tot 2,5 miljard euro.

 

Kansspelen en loterijen leveren de schatkist steeds meer op. De geïnde belasting op kansspelen was vorig jaar met ruim 500 miljoen zeven keer zo hoog als in 1995. De stijging komt mede door hogere belastingtarieven op uitgekeerd prijzengeld. Daarnaast wordt sinds 2008 ook belasting geheven over opbrengsten van gokautomaten.