Afpersing komt vaker voor dan gedacht

10-04-2017

Afpersing komt in Nederland vaker voor dan gedacht. Vroeger was afpersing fysiek, maar nu meer en meer digitaal. Eén op de tien ondernemers geeft aan in de afgelopen vijf jaar daadwerkelijk slachtoffer van afpersing te zijn geworden. Dat zijn er vele tienduizenden, terwijl het aantal gevallen dat bij politie en justitie bekend wordt daarmee in schril contrast staat: nog geen honderd per jaar. Het aantal aangiften en meldingen is minimaal, vermoedelijk door schaamte en het gevoel dat aangifte doen geen zin heeft.

 

Digitale afpersing

Digitale gijzeling is echt een verdienmodel geworden. Met ransomware (gijzelsoftware) blokkeert de crimineel de computer of de bestanden op de computer (cryptoware). Digitale afpersers doen zich vaak voor als een bekende partij, zoals de politie, auteursrechtenorganisatie Buma/Stemra of softwarebedrijf Microsoft.

 

Veel ondernemers betalen uit nood, maar criminelen geven niet altijd de pc of bestanden vrij. Bovendien kunnen de criminelen gegevens gekopieerd hebben of schadelijke software (malware) hebben geïnstalleerd. Ondernemers kunnen verschillende voorzorgsmaatregelen treffen om besmetting te voorkomen. Toch kan de pc helaas ook besmet raken via een bekende website die is gehackt.

 

Ontsleutelcodes

Om geen slachtoffer te worden van een geblokkeerde computer, is het nodig om minimaal elke dag een back-up te maken, als de redding voor als het mis gaat. Wie toch een gegijzelde computer heeft kan kijken op de website www.nomoreransome.org, waarop de politie in samenwerking met twee online beveiligingsbedrijven een reeks ontsleutelcodes heeft geplaatst. Daarmee kan de vergrendeling van bestanden ongedaan gemaakt kan worden. Op de site staan ook adviezen.

 

Vertrouwenslijn Afpersing

Afpersing is een geweldsdelict. Vrijwel altijd is steun en begeleiding nodig om zelfvertrouwen te herwinnen en om in actie te durven komen. Hoe eerder actie wordt ondernemen, hoe eerder afpersing stopt. Daarom is de Vertrouwenslijn Afpersing opgericht, waar onder druk gezette ondernemers zonder dat het bekend wordt bij de dader(s) hun verhaal kunnen doen, adviezen krijgen en, als nodig, worden begeleid naar aangifte en politieondersteuning. De Vertrouwenslijn is te bereiken op 0800 – 2800 200.

 

Aangifte doen

Van alle criminaliteit kan aangifte gedaan worden via telefoonnummer 0900 - 8844 of bij het lokale wijkteam. Bij aangifte van cybercrime is het goed om te vragen of een digitaal expert (digitaal rechercheur) aanwezig kan zijn. Op afpersing en dreiging staan flinke straffen: op afpersing staat een maximumstraf van negen jaar of een geldboete van de vijfde categorie (76.000 euro). Op afdreiging staat een maximumstraf van vier jaar of een geldboete van de vijfde categorie.

 

Commentaar VNO-NCW en MKB-Nederland

MKB-Nederland participeert in een werkgroep Afpersing. Doel is het fenomeen afpersing bredere bekendheid te geven: hoe is afpersing te herkennen en te voorkomen en wat moeten slachtoffers doen als het hen toch overkomt? Daarvoor zijn wij op zoek naar ondernemers die (anoniem) hun verhaal willen doen om collega-ondernemers te helpen. Belangstellenden kunnen zich melden bij bureau@mkb.nl onder vermelding van 'Afpersing'.

 

Verder zijn wij afgelopen oktober een nieuwe campagne Veilig Zakelijk Internetten gestart, die zowel individuele ondernemers als brancheorganisaties ondersteunt in de strijd tegen cybercriminaliteit. Met dit project kunnen ondernemers onder andere de veiligheid van hun digitale omgeving laten testen en kunnen brancheorganisaties de specifieke risico's van hun achterban in kaart laten brengen. Vervolgens krijgen ze tips op maat om die risico's te elimineren.

 

Lees meer over afpersing in het Infoblad.