Duurzaam inkopen

Duurzaam inkopen komt nog onvoldoende van de grond. De focus ligt nog te veel op alleen de laagste prijs en bureaucratische procedures. Dat is spijtig want de overheid kan als launching customer van groene innovaties fungeren en de trend zetten voor andere inkopers. De overheid is immers als inkoper een grote speler. Dat zou een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan het steeds duurzamer maken van producten en diensten. Bestuurders bij (mede)overheden zouden dit onderwerp hoger op hun agenda moeten zetten. Ook blijkt de nodige capaciteit, kennis en ervaring veelal te ontbreken bij de uitvoering.

Positief is dat meer dan 60 gemeenten, provincies en waterschappen het goede voorbeeld geven. Zij hebben eind 2016 een Manifest ondertekend waarin ze aangeven meer prioriteit te willen geven aan Maatschappelijk Verantwoord Inkopen. En daarvoor concrete acties te ondernemen voor de periode 2017 – 2020. Door duidelijk prioriteiten te stellen, meetbare doelen te formuleren, de markt te consulteren en niet alleen de inkoper maar ook de opdrachtgever en bestuurder te betrekken bij de afwegingen. Ook komt er een landelijke benchmark. Het zou goed zijn wanneer meer overheden dit voorbeeld volgen en zich aansluiten bij het Manifest.

Voor veel ondernemers is het inschrijven op aanbestedingen immers nog een bureaucratisch proces met afvinken en stapelen van eisen, waarbij weinig ruimte is voor innovatieve en duurzame oplossingen. Daarmee laat de overheid kansen voor innovatie en duurzaamheid in de maatschappij liggen en worden ondernemers met onnodig hoge administratieve lasten opgezadeld. Dat is zonde. Als de overheid, die jaarlijks een mega-koper is voor tientallen miljarden, daarbij de eis tot duurzaamheid centraal stelt, kan dit aanstormende innovaties over hun marktdrempel helpen en zo bijdragen aan groei en banen. Het is dus zeer effectief om juist deze uitgaven gestructureerd in te zetten als strategisch economisch instrument voor verduurzaming.

Belangrijk bij duurzaam inkopen is dat overheden sturen op processen en duurzaamheiddoelstellingen – in plaats van op gedetailleerde technische eisen – en dat het bedrijfsleven de ruimte krijgt om zelf met oplossingen te komen om duurzaamheidambities van de overheid te verwezenlijken.

Hoe het doel bereikt wordt, blijft zo het domein van de markt: de overheid stuurt alleen op het proces en beoordeelt het resultaat. Ook zou de aanschaf op basis van de laagste kostprijs plaats moeten maken voor een beoordeling op basis van de prijs van de hele levenscyclus, ofwel de total cost of ownership. Initiële meerkosten voor duurzame producten blijken namelijk vaak terugverdiend te kunnen worden.

Lees verder
Brochure
01-07-2014
Grenzeloos groeien. Verdienen met een ondernemende samenleving
Het Nederlandse verdienvermogen is een thema dat velen bezig houdt. Voor welke uitdagingen staan we en wat moet de verdienstrategie voor de komende jaren en de langere termijn zijn. En terecht, want er is reden tot zorg. De groeivooruitzichten na vijf jaar crisis zijn mager, op korte en langere termijn.