Speech van Mark Rutte over de toekomst van EU

20-03-2018

Op vrijdag 2 maart hield Premier Rutte in Berlijn bij de Bertelsmann Stiftung een grote speech waarin hij zijn ideeën over de toekomst van Europa ontvouwde. De speech is een belangrijke bijdrage aan het Europadebat; zij bevat een sterke verdediging van het belang van de EU en van de EMU, maar spreekt ook zorg uit over het draagvlak ervoor. Anders dan hij in het verleden wel gedaan heeft, plaatst Rutte het belang van de EU niet alleen in een economische context, maar benadrukt hij ook het belang van de waarden van de EU, en de rol van de EU in de geopolitiek en bij internationale uitdagingen (klimaat etc.)

 

Rutte wijst een federaal einddoel, een ever closer union als doel op zich, af. De EU is er voor de lidstaten, niet andersom. Dat laatste sluit overigens aan bij het Verdrag van Lissabon.

Rutte noemt drie uitgangspunten: kom de basisbeloften uit het verdrag na (d.w.z. de EU moet de concrete resultaten laten zien op de doelstellingen waarvoor zij is opgericht); het begint en eindigt met de lidstaten; en afspraak is afspraak. Om de verdragsnaleving te handhaven acht de premier communautaire instellingen (Commissie en Hof) onmisbaar.

 

Rutte komt met een serie concrete voorstellen, die deels reeds onderdeel zijn van het debat en formuleert zo een waardevolle en brede agenda, en hij geeft er goede redeneringen bij.

 

Voorstellen van Rutte

  • Liberaliseer de dienstenmarkten verregaand, en voltooi de Interne Markt voor digitaal, energie, kapitaal en goederen.
  • Geen oneerlijke concurrentie op arbeidsvoorwaarden, dus gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plek, en betere handhaving.
  • Handel moet vrij én eerlijk zijn; de EU is daar trendsetter, zij moet wel beschermen, maar zonder protectionisme.
  • Zonder een sterke euro is een discussie over de toekomst van de EU een theoretische exercitie. De euro moet ons allemaal meer welvaart brengen, i.p.v. alleen welvaart te herverdelen. Er moet geen transferunie komen. Daarom moet er eerst risicoreductie komen, dan pas eventueel een EDIS. Niet voldoen aan de SGP afspraken was de norm geworden. Maar als nationale buffers niet werken, werkt een Europese buffer ook niet. Iedereen moet zijn eigen huis op orde houden, en als dat zo is help je elkaar bij echte nood.
  • Het ESM kan worden omgevormd tot een EMF, zodat de crisisfuncties van ESM, Commissie en EIB onder één dak komen.
  • Er moet een Sovereign Debt Restructuring Mechanism komen: beleggers moeten het risico dragen, niet belastingbetalers. Een steunprogramma kan er pas komen na een ‘haircut’.
  • Lidstaten moeten zich committeren om de militaire mobiliteit te versterken, ook door infrastructuur te versterken. Er moet geen Europees leger komen, wel meer samenwerking.
  • Er moet een nieuw gemeenschappelijk asielstelsel komen, inclusief een herverdelingsmechanisme. Solidariteit is geen eenrichtingsverkeer..
  • Er moet een vérgaande klimaatdoelstelling komen: 55% CO2 reductie in 2030. Dat is niet alleen een last maar helpt ook innoveren. We moeten afscheid nemen van de fossiele verslaving.
  • MFK: het is logisch dat Nederland als rijk land een nettobetaler is, maar noodzakelijke extra EU uitgaven moeten binnen de bestaande begrotingsuitgaven gevonden te worden. Landen met hetzelfde welvaartsniveau moeten dezelfde afdracht per inwoner hebben.
  • Geld krijgen uit EU fondsen moet gekoppeld worden aan voorwaarden: het doorvoeren van structurele hervormingen, het opnemen van vluchtelingen en het respecteren van de rechtsstaat.
Lees meer over

Nieuwsbrief Blik op Europa

Meld u aan voor de tweewekelijkse nieuwsbrief 'Blik op Europa' met de standpunten van VNO-NCW en MKB-Nederland op actuele EU-dossiers.