Europese Raad bereikt akkoord over de EU topposities

04-07-2019

Na meer dan 25 uur vergaderen hebben de EU leiders deze week dan toch overeenstemming bereikt over een kandidaat voor het voorzitterschap van de Europese Commissie: de Duitse Ursula von der Leyen. Zij moet na meer dan 50 jaar de tweede Duitse Commissievoorzitter worden. Maar het ging niet alleen om de voorzitter van de Europese Commissie. Meer belangrijke posten werden verdeeld, of uitgeruild. Hieronder kort een overzicht.

 

Twee belangrijkste posten voor Duitsland en Frankrijk

Weken onderhandelen en een dubbele marathonsessie tijdens de Europese top waren nodig om te weten dat de twee topposities naar het motorblok van de EU gaan. De hoofdprijs ging uiteindelijk naar Ursula von der Leyen. Als Christendemocraat kreeg ze, in tegenstelling tot sociaaldemocraat Timmermans, wél voldoende steun van de EU leiders. Sinds Kanselier Merkel in 2005 aan de macht kwam werkte Von der Leyen zonder onderbreking als minister op verschillende posten (momenteel als minister van Defensie). Als het aan de EU leiders ligt zal ze  vanaf november het dagelijks bestuur van de EU gaan leiden.

De Europese Centrale Bank zal geleid worden door de Franse Christine Lagarde. Enerzijds heeft ze beperkte ervaring op monetair beleid voor een technocratische organisatie als de ECB. Anderzijds heeft Lagarde wel ervaring als minister van Financiën en is ze tot op heden algemeen directeur van het Internationaal Monetair Fonds (IMF).

Beide behoorden opvallend genoeg niet tot de favorieten voor hun post en werden ook niet vaak genoemd als mogelijke kandidaten.  

Al met al zijn de sleutelposten vooral terecht gekomen bij 'de oude' lidstaten van de Europese Unie. Of deze verdeling voldoende gebalanceerd is, moet nog blijken.

 

Een liberaal en twee sociaaldemocraten

Ook de liberalen en sociaaldemocraten aasden op een toppositie. De functie als voorzitter van de Europese Raad zal worden vervuld door de liberaal Charles Michel, nu nog premier van België. Deze EU instelling, bestaande uit de regeringsleiders van de EU lidstaten, bepaalt de strategische agenda van de Europese Unie en zet daarmee de algemene koers uit van de Unie.

Sociaaldemocraat Josep Borell, de Spaanse Minister van Buitenlandse Zaken, wordt de buitenland chef van de Europese Unie. Tot slot heeft het Europees Parlement de Italiaan David-Maria Sassoli voor twee en een half jaar gekozen als voorzitter.

 

Verdere proces

Al met al zijn de sleutelposten vooral terecht gekomen bij ‘de oude’ lidstaten van de Europese Unie.  Of deze verdeling voldoende gebalanceerd is, moet nog blijken. Het Europees Parlement zal zich nog uitspreken over de kandidatuur van Von der Leyen. Naar verwachting zullen de fracties van de sociaaldemocraten en de groenen in ruil voor hun instemming harde afspraken willen maken over het beleidspakket dat de nieuwe Commissie zal gaan realiseren.

Als zij op 16 juli door het Europese Parlement wordt aanvaard (met een absolute meerderheid) als beoogd Commissie voorzitter zal Von der Leyen daarna  een team van Eurocommissarissen samenstellen uit de voordrachten die de lidstaten doen. Nadat zij door het Europees Parlement aan de tand gevoeld zijn in hoorzittingen moet uiteindelijk op 1 november het  volledige college beëdigd zijn.

 

Frans Timmermans 

De Nederlandse Eurocommissaris Frans Timmermans is opnieuw voorgedragen voor het vicevoorzitterschap van de Europese Commissie. Afhankelijk van de precieze invulling van zijn portefeuille heeft Nederland daarmee weer voor vijf jaar een invloedrijke positie verzekerd in het centrale beleidsorgaan van de EU. Naast Timmermans zullen ook de Deense commissaris Vestager en de Slowaakse commissaris Šefčovič een vicevoorzitterschap bekleden.

Nieuwsbrief Blik op Europa

Meld u aan voor de tweewekelijkse nieuwsbrief 'Blik op Europa' met de standpunten van VNO-NCW en MKB-Nederland op actuele EU-dossiers.