De Strategische Agenda van de Europese Raad en de prioriteiten van het Finse EU Voorzitterschap

04-07-2019

De afgelopen weken zijn er twee richtinggevende documenten gepubliceerd voor het EU-beleid voor de nabije toekomst.

 

Ten eerste heeft de Europese Raad op de Top van half juni de zogenaamde Strategische Agenda vastgesteld. Dat stuk is een soort van mandaat dat de Europese Raad aan de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie stuurt. De Raad verwacht dat de Commissie binnen de lijnen van dat mandaat blijft bij de uitstippeling van het beleid voor de periode 2019-2024.

 

Bescherming

De Strategische Agenda is een goede weergave van de grote lijnen van het EU-beleid waarover in de discussies van de afgelopen twee jaar consensus is ontstaan. Het stuk begint met het belang van bescherming van burgers en vrijheden in de EU. Bescherming van de Europese waarden, herziening van het Dublin-akkoord over migratieopvang, handhaving van het vrije verkeer in de Schengen zone, en cybersecurity komen daarin aan de orde. Daarna komt de versterking van de economische basis van de EU aan de orde, met accenten op de Interne Markt, digitale ontwikkeling, scholing en handelspolitiek. Naast economie gaat het stuk in op een flinke groene agenda en een sociaal beleid waarin iedereen meetelt. Tot slot gaat het stuk in op het belang dat de EU zich in de wereld kan handhaven bij tegenwind en dat daar vooral meer eenheid voor nodig is.

 

Niets verrassends

De Strategische Agenda geeft de grote lijnen keurig weer maar bevat niets verrassends en geen nieuwe keuzes. Een slappe Commissievoorzitter zal er geen hete adem van in zijn of haar nek voelen, maar een ambitieuze Commissievoorzitter zal er ook niet door in toom gehouden worden. Net als voorzitter Juncker vijf jaar geleden goed de ruimte nam om zijn eigen accenten te leggen bij het Europese beleid zal ook de nieuwe Commissievoorzitter zijn of haar eigen verantwoordelijkheden moeten –en kunnen– nemen bij dit mandaat.

'Het zet een zwaar accent op de handhaving van de rechtsstaat en stelt daarbij concrete acties voor. Dat zullen niet alle Oost-Europese EU-leiders in dank afnemen.'

Prioriteitenprogramma Finnen

Veel pittiger daarentegen is 'Sustainable Europe–Sustainable Future', het prioriteitenprogramma voor de komende zes maanden van het Finse EU-voorzitterschap. Het is natuurlijk ook makkelijker als één land een plan te maken, dan daarover het zijn achtenwintigen te moeten onderhandelen. Het stuk begint met te zeggen dat Brexit de EU niet te veel van andere grote issues moeten afleiden. Het zet een zwaar accent op de handhaving van de rechtsstaat en stelt daarbij concrete acties voor. Dat zullen niet alle Oost-Europese EU-leiders in dank afnemen. Het gaat uitgebreid in op de noodzaak van een ambitieus klimaat- en milieubeleid en schetst verder hoe het economische en sociale beleid van de EU als een samenhangend en evenwichtig geheel benaderd moet worden.

 

Denktrant

In die aanpak is de Scandinavische denktrant duidelijk herkenbaar. Het sluit ook aan bij het recente Europa-advies van onze Sociaal Economische Raad. Elk voorzitterschap van de EU kiest ook altijd voor een of twee prioriteiten die heel specifiek vanuit de contekst van het eigen land komen. In dat kader kiest Finland voor een effectieve afweer van hybride dreigingen en versterking van het Arctische beleid van de EU.

Nieuwsbrief Blik op Europese verkiezingen

Meld u aan voor het tweewekelijkse nieuwsbrief 'Blik op Europese verkiezingen' met de standpunten van VNO-NCW en MKB-Nederland op actuele EU-dossiers.