Brexit: How to unscramble eggs

12-10-2016

Vorige week heeft premier Theresa May op het partijcongres van de Conservatieve Partij de outline bekend gemaakt van de Britse aanpak om de Brexit te realiseren:

- Het VK zal uiterlijk in maart 2017 aan de EU notificeren dat het VK een beroep doet op artikel 50 van het Verdrag inzake de Europese Unie; dat betekent dat het EU lidmaatschap van het VK uiterlijk twee jaar later ophoudt, begin april 2019.

- Voor de toekomstige relatie met de EU heeft het VK heeft vier rode lijnen aangegeven: het wil zijn eigen migratiebeleid bepalen, het wil geen rechtsmacht meer van het Europese Hof van Justitie in het VK, het wil geen contributie meer betalen aan de EU en het wil geen regels overnemen waarop het geen invloed heeft gehad bij de totstandkoming.

- Verder komt er een Great Repeal Act, waarmee de European Communities Act van 1972 wordt ingetrokken maar ook voorzien zou worden dat het op dat moment in het VK geldige acquis communautaire wordt omgezet in Brits recht. De Britse regering stelt daarbij dat er dus weinig zal veranderen in de handels- en economische relaties met de EU omdat de Interne Markt de facto vrijwel intact blijft.

- De geschetste inzet maakt het feitelijk onmogelijk dat het VK lid blijft van de Interne Markt, want daarvoor zijn het vrij verkeer van personen en rechtsmacht van het Hof wezenlijk. Ook zullen de verschillen tussen EU recht en Brits recht noodzakelijkerwijs toenemen: nieuwe regels zullen niet meer vanzelfsprekend gelijk zijn, en de eenheid van het recht is niet meer verzekerd door een hoogste rechtscollege. De onzekerheid voor bedrijven zal dus zeker toenemen.

- De voorziene onderhandelingsperiode is vrijwel zeker te kort om de nieuwe relatie EU – VK uit te werken. Zeker als het VK lijkt aan te sturen op een sui generis relatie, waarbij het bijvoorbeeld inspraak zou kunnen houden bij de totstandkoming van nieuw EU recht.

- In april 2019 zal het VK dus ofwel geheel uit de EU stappen waarbij de relaties op dat moment terugvallen tot WTO-niveau en ze op dat niveau blijven totdat na een jaar of zes een nieuw akkoord is uitonderhandeld, ofwel er moet een overgangsregeling komen waarbij het formele lidmaatschap van het VK ophoudt te bestaan maar wel heel veel feitelijke verhoudingen blijven bestaan zoals onder het EU lidmaatschap.

Vooralsnog bestaat er voor veel Nederlandse bedrijven vooral onduidelijkheid wat dit nu echt gaat betekenen. Echte duidelijkheid zal er ook pas zijn als het resultaat van de onderhandelingen tussen de EU en het VK bekend is. Pas dan is zeker of bestaande EU regelgeving blijft bestaan dan wel afgeschaft of gewijzigd wordt; te denken valt dan aan: phytosanitaire bepalingen, hogere kosten door extra douanefaciliteiten, vrij verkeer van werknemers en detachering binnen bedrijven met vestigingen in de EU en het VK, invoerheffingen, niet-tarifaire belemmeringen, productvoorschriften, certificering, passagiersrechten, milieu-eisen, privacyregels, datalocalisering, deelname aan R&D projecten.

Nederland is nu bezig om zijn onderhandelingspositie te formuleren. VNO-NCW zal dat op de voet volgen.

 

Nieuwsbrief Blik op Europa

Meld u aan voor de tweewekelijkse nieuwsbrief 'Blik op Europa' met de standpunten van VNO-NCW en MKB-Nederland op actuele EU-dossiers.