Naar een EU die een deuk in een pak boter slaat

03-05-2019

'De Europese Unie (EU) heeft Nederland veel gebracht en moet -als het aan ondernemers ligt- nog veel meer brengen. Het Europese niveau is immers hét handelingsniveau om de komende jaren zaken te realiseren die belangrijk zijn voor onze toekomst: van gecontroleerde immigratie en democratie/rechtstaat tot hoogwaardige technologie en klimaat. Dat vraagt om een veel slagvaardiger EU en een andere houding in eigen land: meer Europees denken en doen en geen koppen op EU-beleid.' Dat betogen Hans de Boer (voorzitter VNO-NCW) en Jacco Vonhof (voorzitter MKB-Nederland) in deze open brief bij de start van de campagne 'EU: waarde in de wereld'.    

Den Haag 3 mei 2019

Door: Hans de Boer en Jacco Vonhof


Onze Europese samenleving is nog altijd een baken van openheid en vrijheid. Ondernemerschap en creativiteit gedijen naar onze stellige overtuiging ook het best in zo’n vrije omgeving. Maar die European way of life is niet langer vanzelfsprekend, met buren als Poetin en Erdogan en zorgwekkende ontwikkelingen binnen een aantal EU-landen. Er is geen enkele reden om zelfgenoegzaam te zijn. Zo vinden veel burgers dat de EU de afgelopen jaren concreet te weinig heeft geleverd, bijvoorbeeld bij de vluchtelingenproblematiek of als het gaat om de handhaving van sociale regels. Ook maakt Europa niet echt een krachtige vuist als het gaat om onze veiligheid.

 

Wij ondernemers vinden dat de EU de komende tijd al haar energie moet steken in het bereiken van meer concrete resultaten die voor burgers en ondernemers tastbaar zijn. En daarbij geldt: ‘big on big things’ en ‘small on small things’. De EU moet alleen die zaken oppakken waarbij zij een duidelijke meerwaarde heeft. Dit is onze top vijf:

 

  • Een sociaal Europa met kansen voor iedereen. De EU moet zorgen dat iedereen mee kan doen en landen qua welvaart weer naar elkaar toe gaan groeien. Dat perspectief is er - met bijvoorbeeld jeugdwerkloosheidspercentages in sommige Europese landen van wel 25 tot 30% - nu niet. Daarvoor is in de eerste plaats een sterke economische basis nodig, maar vooral ook scholing, opleiding en betere handhaving van de sociale spelregels in de EU. Alleen zo zorgen we dat mensen meer vertrouwen krijgen en klaar zijn voor de banen van morgen. Zie ook het SER-advies daarover samen met de vakbonden.
  • Eenduidige EU-regels op de terreinen waar dat nodig is. De EU moet wegblijven van onderwerpen die het eigen draagvlak ondermijnen. Neem bijvoorbeeld de aanbestedingsgrenzen, die veel hoger zouden kunnen liggen maar waarbij het vooral moet draaien om kwaliteit en kansen voor het mkb. Tegelijk vragen terreinen als klimaat en energie juist om een Europese aanpak; daar maakt Nederland in zijn eentje niks klaar. Nieuwe technologieën die morgen ons dagelijks leven bepalen zoals zelfrijdende auto’s kunnen ook beter door één EU-regel dan door 28 uiteenlopende nationale voorschriften geregeld worden. Dáár ligt nog altijd hét unique selling point van de EU. Mkb-ondernemers verwachten van de EU verder een duidelijk antwoord op hun zorgen: zoals een veel betere handhaving van de interne marktregels en een gelijk speelveld. En beleid dat rekening houdt met hun maat en mogelijkheden.

 

  • Gebruik de Europese marktmacht actief. In een steeds grimmiger wereld heeft de EU met meer dan 500 miljoen consumenten (nog altijd de welvarendste consumentenmarkt van de wereld!) en hoge standaarden de massa en de macht om eisen te stellen aan nieuwe handelsakkoorden, die beschermen wat ons dierbaar is, maar ondertussen wel handel makkelijker maken. Nederland alleen heeft die macht niet. En handel is wel de basis van onze economie.
  • Investeer in een veilig, onafhankelijker en technologisch sterk Europa. Ondernemers en burgers voelen aan hun water dat als China en de VS het voor het zeggen krijgen in de wereld, dat niet goed is voor hun kansen en de werkgelegenheid. Worden we slaaf van Chinese en Amerikaanse platformen of blijven we zelf aan de bal? Europa moet veel sterker inzetten op technologieontwikkeling (kunstmatige intelligentie!) met behoud van Europese waarden (privacy). Ook op het terrein van defensie moet de EU beter haar eigen broek ophouden. Daar zien we een terugtrekkende VS, terwijl de Russische beer niet alleen gromt, maar ook bijt (Oekraïne). Verder moet onze Europese energievoorziening groener en minder afhankelijk worden van wispelturige sjeiks en oligarchen.
  • Effectief gecontroleerde buitengrenzen en een partnerschap met Afrika. Burgers verwachten een effectief EU-beleid om illegale migratie onder controle te krijgen. Dat vraagt om sterke buitengrenzen, maar ook om een visionair partnerschap met Afrika. Dat continent kan de grote groeier van de komende eeuw worden. Hoe jagen we dáár de groei aan, zodat mensen perspectief krijgen, in plaats van hier noodgedwongen hun toekomst zoeken.

 

Tot slot nog een nationale cri de coeur. De discussie in Den Haag moet vaker gaan over hoe we iets Europees geregeld krijgen. Nu zijn we vaak het braafste jongetje van de klas met nationale koppen op Europees beleid die niet effectief zijn. Neem alleen al de eigenstandige CO2-heffing; alsof uitstoot bij de grens ophoudt. Nederland moet zich slimmer bewegen in het Europese speelveld. Vaker coalities bouwen bijvoorbeeld, zoals met de Hanzecoalitie van minister Hoekstra, en zorgen dat we meer Europese topposities bekleden.

 

Verantwoordelijke (Euro)-parlementariërs, het kabinet, een kundige Europese Commissie en innovatieve ondernemers moeten de handen uit de mouwen steken om dit de komende jaren te helpen realiseren. Zodat Europa een deuk in een pakje boter blijft slaan en we onze welvaart en welzijn veiligstellen. De eerste stap daarvoor zijn de komende verkiezingen. Er valt écht wat te kiezen 23 mei. Wij ondernemers starten vanaf vandaag een campagne om dat nog eens te benadrukken. Ga naar de stembus en laat je horen!

 

 

Hans de Boer, voorzitter VNO-NCW

Jacco Vonhof, voorzitter MKB-Nederland