Gijs van Lookeren Campagne: 'Ik zie overal handel in'

Iedereen kent ze wel, die kleine rode autootjes met het groene logo van Greenwheels. Gijs van Lookeren Campagne (45) is een van de twee directeuren, die in hun studententijd op het idee kwamen van de deelauto. Nu lonkt het buitenland. 'Ondernemen is een spel.'

 

Op het kantoor van Greenwheels in de Rotterdamse binnenstad houden ze het simpel. De beide directeuren Gijs van Lookeren Campagne en Jan Borghuis delen een kamer die met een glaswand is afgescheiden van de rest van het kantoor. Beneden vermeldt een simpel naambordje onder de brievenbus dat hier het brein achter al die rood met groene leenautootjes huist. Binnen verwijst alleen de felgroene vloerbedekking naar het groen op de auto's. 'We zitten op een A-locatie met een D-look and feel', zegt Van Lookeren Campagne, net als de anderen op kantoor casual gekleed. Greenwheels telt zo'n veertig medewerkers, de rest – callcenter, klantenservice – is uitbesteed. Maar zo klein als het bedrijf oogt, het is onlangs wel in zee gegaan met de internationale handels- en serviceorganisatie van Pon, om gezamenlijk de zakelijke en de Europese markt te veroveren. 'Het tij is gekeerd. Toen wij begonnen, waren de grote automerken niet geïnteresseerd in ons concept. Nu wel.' Het bewijs: onlangs is BMW in Nederland begonnen met zakelijke deelauto's.

 

Van Lookeren Campagne is net zo down to earth en zonder poeha als het Greenwheels-kantoor. Met auto's heeft hij niet eens zoveel. 'Ik rij er zo weinig mogelijk in, kom niet met een Porsche maar op de fiets naar kantoor. Toen we met Pon in contact kwamen, heb ik even overwogen om via hen een nieuwe grote auto te nemen. Maar ik vind het te zot voor woorden om zoveel geld neer te leggen voor een vervoermiddel.'

Verwacht van hem ook geen hemelbestormende verhandelingen over duurzaamheid. Wat je toch zou kunnen verwachten met een bedrijf als Greenwheels. Hij ziet het zo: 'Wij sluiten met ons concept aan op een maatschappelijke ontwikkeling. Daar maken we winst mee. Dat is volgens mij wat groen ondernemen inhoudt. Maatschappelijk verantwoord ondernemen is in mijn ogen greenwashing, je schuld afkopen met CO2-compensatie. Als je groen wilt zijn, laat dan gewoon die auto vaker staan.' De klanten van Greenwheels zitten volgens hem ook niet te wachten op allerlei mooie praatjes over duurzaamheid. Die willen gewoon de beschikking hebben over een auto als ze die nodig hebben.

 

Tactiek

Het verhaal van Greenwheels leest hier en daar als een jongensboek. Van Lookeren Campagne en Borghuis studeerden allebei in Rotterdam en waren jaarclubgenoten op het studentencorps. Het begon met een artikel in Intermediair over autodelen. 'Dat ging toen nog met sleutelkastjes. Bij een transportbedrijf zag ik dat ze met boordcomputers werkten. Zo is het idee begonnen om dat systeem ook bij deelauto's toe te passen.'

Met drie geleasde Peugeots gingen ze van start. In het begin deden ze alles met z'n tweeën. En omdat ze 24/7-service beloofden, betekende dat ook buiten kantoortijd telefoondienst. 'Dan zaten we vrijdagavond in de kroeg met vrienden, en dan ging die telefoon weer.'

De klant moest het idee krijgen dat er een hele organisatie achter Greenwheels zat. Die tactiek pasten ze ook toe toen de NS in 1997 als eerste grote partij langskwam om een deal te sluiten. Omdat het toenmalige kantoor, net als het huidige, niet bepaald geschikt was voor een ontvangst op stand, werd het kantoor van de buren voor een dag geleend, en deden ze alsof het callcenter daarnaast ook bij Greenwheels hoorde. De deal met de NS kwam rond. Tegenwoordig zullen ze zo'n geintje niet meer uithalen. Al is het maar omdat ze een langetermijnrelatie met zakenpartners nastreven.

 

Twee directeuren: wie is er nu eigenlijk de baas?

'Dat zijn we samen. Jan is meer strategisch, ik meer creatief. Hij is de bedachtzame denker, ik de extraverte doener die als een olifant door een porseleinkast kan gaan als iets niet goed gaat. Soms duurde het jaren voordat we in een stad gereserveerde parkeerplaatsen toegewezen kregen. Of neem elektrische auto's, waarvan we er zo'n 25 hebben (op een totaal van zestienhonderd auto's; red.). Dat zouden er meer mogen zijn, ware het niet dat elke oplaadpaal geldt als één aansluiting, waardoor je hoge vaste lasten hebt. Als dat soort dingen lang duren, heb ik het af en toe echt gehad, terwijl Jan daar meer geduld voor heeft. We strijden op een gezonde manier met elkaar, met als gezamenlijke inzet om het bedrijf een stap verder te helpen.'

 

Met ict heeft hij een haat-liefdeverhouding. In de beginjaren van het bedrijf werd gretig ingehaakt op de laatste technische snufjes, maar tegenwoordig wordt niet meer overal achteraan gehold. Op kantoor is interne email en cc-en zelfs verboden. 'Medewerkers zijn zoveel mogelijk zelf verantwoordelijk. It's your baby, is hier het uitgangspunt. Zelf heb ik niet eens email op mijn mobiel, want ik bepaal zelf wel wanneer ik mijn mail bekijk.'

Het is ook een manier om niet nog steeds 24/7 met het bedrijf bezig te zijn. Nu brengt hij 's ochtends zijn kinderen (dochter van 13, zoon van 11) naar school, die handig in de buurt van het bedrijf staat, en eet hij meestal 's avonds thuis met het gezin. Ondertussen gaat het denken over het bedrijf wel door, ook 's avonds en in het weekend. 'Mijn vrouw zegt daarover: laat hem maar lekker zijn gang gaan, tegenhouden heeft geen zin, want zo is Gijs.'

 

Wat is uw drijfveer?

'Als ik zie dat iets beter of anders kan, dan wil ik daarmee aan de slag. Dat kan van alles zijn. Op de middelbare school was ik bijvoorbeeld klassenvertegenwoordiger en zag ik mogelijkheden om het lesrooster te verbeteren. Ik vind het jammer om daar dan geen gebruik van te maken. En dan ga ik er ook echt voor. Het is een droom die ik voor me zie. Zo heb ik ook op mijn 18de – ik was eigenlijk te jong volgens de organisatie – mijn eerste van drie Elfstedentochten gereden.'

 

Bescheiden

Hij had kinderarts willen worden, net als zijn vader en opa. Maar toen hij in de vierde van de middelbare school bleef zitten op natuur- en scheikunde, besloot hij die ambitie op te geven. Geen probleem, want ondernemen had ook zijn belangstelling. Hij hielp gratis mee in de juwelierszaak van een oma van een vriendje, en interesseerde zich al vroeg voor de aandelenmarkt. Thuis werd niet moeilijk gedaan over zijn carrièreswitch. 'Mijn vader was eigenlijk ook een ondernemer, want hij had een eigen praktijk. Ze gaven me het vertrouwen om er alleen op uit te gaan en zelfstandig te worden. Mijn ouders hebben me gefaciliteerd om me verder te ontwikkelen.'

Zijn dubbele achternaam doet een adellijke achtergrond vermoeden, maar die suggestie wuift hij weg. 'Ik kom gewoon uit een nette familie, waarin bescheidenheid en beleefdheid wordt meegegeven.'

Zijn ouders lieten hem met een gerust hart van Zwolle, waar hij is opgegroeid, naar het 'wilde westen' van Rotterdam gaan. Want daar moest je zijn als je economie wilde studeren. Bedrijfskunde was aanvankelijk de bedoeling, maar daarvoor werd hij uitgeloot. Maakte niet veel uit, want in het studentenleven ontwikkelde hij zich verder als handelaar. 'Toen de hockeyclub overging op kunstgras, kon je bij mij kunstgrasschoenen kopen. Ik was manager van de jazzband van het corps. Die wist ik overal te boeken, van bruiloften tot jachthavens in Zuid-Frankrijk, waar Nederlanders met hun boot lagen.'

 

Hij gaat er vrij ver in. Als hij na een wintersportvakantie nog een tegoed op zijn skipas heeft staan, is hij in staat om dat tegoed te verzilveren. Niet om het geld, maar om de goede deal die hij ziet, 'om het spel'. Volgens zijn vrouw weet hij van een straatsteen nog handel te maken. 'Op de dag van mijn afstuderen heb ik in samenwerking met de universiteit een congres georganiseerd over het onderwerp van mijn scriptie, de management buy-in. Verdiende ik 10.000 gulden mee.'

Toch begon hij niet meteen een eigen bedrijf na zijn studie. Hij koos voor de accountancy, en stapte daarmee alsnog in de voetsporen van zijn voorvaderen; zijn andere opa was accountant. 'De accountancy was een goede voorbereiding op het ondernemerschap. Ik deed ervaring op met verschillende soorten bedrijven en met het gehele bedrijfsproces. Een belangrijke les was: cash is king. Zorg altijd dat je voldoende geld achter de hand hebt voor als er problemen ontstaan.'

 

Wordt het na zeventien jaar Greenwheels niet tijd voor iets anders?

'Nee, want we hebben nog veel ambities. Met Pon als aandeelhouder ontstaan allerlei nieuwe mogelijkheden. De zakelijke markt bijvoorbeeld. Onze auto's zouden tijdens kantooruren door bedrijven gebruikt kunnen worden, en daarbuiten door anderen. Met het nieuwe werken heb je immers niet meer een leaseauto voor elke medewerker nodig.'

 

Ja, hij heeft wel eens naar privéklinieken gekeken als ondernemersoptie, of naar internet. Privé belegt hij in het Nederlandse AND, dat digitale kaarten levert. Maar zijn focus blijft voorlopig gericht op Greenwheels. En ondertussen houdt hij zijn ogen open voor handeltjes. Want als hij op Koninginnedag op een partij boeken stuit, zal hij niet aarzelen om die aan te schaffen en met een leuke winst weer door te verkopen.

Gijs van Lookeren Campagne1967 Geboren in Groningen
1986 Studie bedrijfseconomie in Rotterdam
1992 Assistent accountant bij Arthur Andersen
1995 Begint met Jan Borghuis Greenwheels
2004 Greenwheels neemt Duitse Stattauto Carsharing over
2011 Greenwheels betreedt Britse markt
2012 Pon neemt belang in Greenwheels

Stelling 1: Het kabinet zit de rit uit'Ik heb me er nog te weinig in verdiept. Rutte en Samsom zijn jonge mensen met verschillende karakters. Dat levert een gezond samenspel op.'

Stelling 2: De maximum snelheid moet overal 130 zijn'Nee, het maximum moet afhankelijk zijn van de situatie, waarbij geluid, milieu en veiligheid een rol spelen. Als het druk op de weg is, heeft het weinig zin om 130 te rijden. Je verzuipt ook veel brandstof.'

Stelling 3: Nederland is niet ondernemend genoeg'Nederlanders ondernemen wel, maar ze lopen vast in de beperkingen die de overheid oplegt. Ik denk dan aan het ontslagrecht en de vergunningen die je nodig hebt als starter. Als je een werknemer aanneemt, ben je meteen gebonden aan allerlei wet- en regelgeving. Dat wordt overigens wel minder.'

Foto: Jeroen Poortvliet
Lees meer over
Dit artikel komt uit de print Forum