ECHO nr. 29: VS voert sancties Iran opnieuw in

18-05-2018

Herinvoering Amerikaanse sancties

Het Amerikaanse besluit om sancties op Iran opnieuw in te voeren heeft gevolgen voor het Nederlands bedrijfsleven. De Amerikaanse sancties zijn gericht tegen onder andere de Iraanse financiële sector (banken, verzekeraars, kapitaalmarkt), burgerluchtvaart, auto-industrie, scheepsbouw en zeevaart, havenbedrijven, petrochemie, energiesector en de handel in ruwe olie, verschillende delfstoffen en halffabrikaten, edelmetalen en de voedingsmiddelenindustrie. Afhankelijk van de sector wordt een overgangstermijn van 90 of 180 dagen gehanteerd waarin bedrijven hun lopende verplichtingen kunnen ontbinden. Ook wordt de opschorting van financiële sancties gericht tegen specifieke personen en bedrijven (de zogeheten 'SDN listings') ongedaan gemaakt.

 

Hoe nu verder?

Aan de Europese sanctieverlichting verandert vooralsnog niks. Nederland blijft dan ook inzetten op een stapsgewijze hervatting van de handelsbetrekkingen met Iran, met een bijzondere focus op water, land- en tuinbouw en energie. Sectoren waarin Nederland een toegevoegde waarde heeft. Er bestaat geen aanleiding tot veranderingen op gebied van exportcontrole; door Nederland afgegeven vergunningen blijven geldig, en nieuwe aanvragen worden langs bestaande beoordelingskaders beoordeeld.
Let op: tegen Iran is nog steeds een Europees wapenembargo van kracht. Ook sancties vanwege het raketprogramma en de slechte mensenrechtensituatie blijven van toepassing.

 

Wat betekent dit voor Nederlandse bedrijven?

Van Amerikaanse sanctiewetgeving gaat een extraterritoriale werking uit. De EU (en daarmee ook Nederland) is hier principieel op tegen. Nederlandse bedrijven worden geraakt terwijl deze zich aan onze wetgeving houden. Op meerdere niveaus wordt gewerkt aan het beperken van de impact hiervan via beschermingsconstructies en eventuele tegenmaatregelen.

 

Bovendien wordt gesproken over de inzet van het 'blocking statute'; een Europese wet die effecten van Amerikaanse sancties teniet moet doen. Deze wet is eerder ingezet tijdens de Cuba-crisis. Aan deze wet kleven ook nadelen; bedrijven kunnen in Europa beboet worden als ze Amerikaanse sanctiewetgeving boven EU-wetgeving stellen. Onderzocht wordt hoe de wet daadwerkelijk bescherming zou kunnen bieden. Daarnaast wordt er gewerkt aan het uitbreiden van het leenmandaat van de Europese Investeringsbank ter stimulering van investeringen in Iran. Beide maatregelen zijn echter niet op korte termijn realiseerbaar.

 

Oplossingen die dichterbij liggen zijn eventuele uitzonderingen op sectorniveau, vrijwaringen en garanties dat Europese bedrijven lopende contracten uit kunnen dienen zonder het risico op een US-nexus.

 

Informatie

De komende weken zal moeten blijken wat er mogelijk is. Veel is echter nog onduidelijk, ook voor de Nederlandse overheid. Achter de schermen wordt hard gewerkt aan het verkrijgen van meer duidelijkheid. In juni (datum en details volgen) organiseert het Ministerie van Buitenlandse Zaken in samenwerking met VNO-NCW en MKB-Nederland een informatiebijeenkomst voor het bedrijfsleven. Daarnaast zal het Iran-Handboek worden bijgewerkt. Op de website van het Amerikaanse OFAC kunt u toelichting op de sancties vinden.

 

U dient zelf een risico-afweging te maken op basis waarvan u besluit uw export naar Iran al dan niet voort te zetten. De Nederlandse overheid is niet aansprakelijk voor eventuele economische schade.

 

Aanmelden ECHO-berichten

Geïnteresseerd in handelspolitieke informatie over bijvoorbeeld sanctiemaatregelen, antidumping en vrijhandelsakkoorden? Meld u hier aan voor deze service van Buitenlandse Zaken, VNO‑NCW en MKB‑Nederland i.s.m. ICC Nederland en de Kamers van Koophandel.