AO Geneesmiddelen, brief aan de VC voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport van de Tweede Kamer

11-04-2016

Geachte dames en heren,

U hebt op 13 april een Algemeen Overleg over de kabinetsvisie geneesmiddelen. We leven langer en gezonder dankzij geneesmiddelen. We behandelen ziektebeelden effectiever en met minder bijwerkingen. In de toekomst worden medicijnen steeds meer 'personalized' en 'tailor made'. Deze ontwikkeling past bij uitstek in een (zorg)verzekering zoals de Nederlandse. Een zorgverzekering gebaseerd op risico-solidariteit is bij uitstek bedoeld voor "kleine risico's, hoge kosten" (zoals bij dure, nieuwe medicijnen vaak het geval is). Uiteraard is het wel zaak dat er een adequate risicoverevening is om in onze zorgverzekering deze medicijnen goed te kunnen verzekeren én om de verzekering als geheel betaalbaar te houden.

Deze kabinetsvisie is dan ook sterk gedreven door budgettaire beheersbaarheid en de wens om zorg betaalbaar en toegankelijk te houden. Dat het kabinet vooruitkijkend nadenkt over maatregelen om de kosten van medicijnen in de toekomst betaalbaar te houden, vinden we een goede zaak en is ook in het belang van werkgevers.

De kabinetsvisie is gericht op het creëren van een gezamenlijke inkoopmacht. Hier ligt de uitdaging een win-win-situatie te creëren voor de patiënt, de verzekerde, de zorg-verlener en de industrie. We hebben alle waardering voor de praktische insteek van minister Schippers, door samen te werken met EU-collega's die dat willen.

In aanvulling daarop brengen we graag de volgende punten onder de aandacht:

  1. Nederland heeft een ijzersterke reputatie als topklinisch onderzoeksland. Deze positie kan op verschillende manieren verder worden verster

    - De kwaliteit van zorg moet sneller inzichtelijk worden gemaakt voor patiënten, zorgverzekeraars en zorgaanbieders. Dat is niet alleen essentieel voor de werking en reputatie van het ZVW-stelsel.1 Een betere selectie op kwaliteit van zorg vergemakkelijkt ook het klinisch onderzoek. De vorming van ‘zorgnetwerken’ rondom specifieke patiëntengroepen kan hierbij een belangrijke rol gaan spelen. Deze zorgnetwerken kunnen het onderzoek naar nieuwe geneesmiddelen vergemakkelijken.

    - Een onderzoeksklimaat van topniveau gedijt het beste in een samenleving die innovatie omarmt. Bij de uitwerking van de maatregelen in de kabinetsvisie, zoals de structurele toepassing van de sluis voor intramurale geneesmiddelen, is het van belang om ervoor te zorgen dat patiënten toegang houden tot innovatieve geneesmiddelen.

  2. De kabinetsvisie is gericht op de langere termijn. Voor veel ziekenhuizen dreigt echter op korte termijn een budgettair probleem doordat de kosten van innovatieve medicijnen veel sterker zijn gestegen dan waarmee rekening was gehouden in het bestuurlijk hoofdlijnenakkoord (2012-2017). De oorzaak is gelegen in een snel toenemend aantal medicijnen met relatief hoge prijzen, in combinatie met de beperkt toegelaten kostenstijging als gevolg van het hoofdlijnenakkoord. Wij vinden het belangrijk dat alle partijen op korte termijn hun maatschappelijke verantwoorde-lijkheid nemen, zodat de ziekenhuizen niet worden geconfronteerd met het macro-kostenbeheersingsinstrument en ook de uitgavenkaders niet extra hoeven te worden verhoogd, waardoor de zorgpremies voor verzekerden en werkgevers fors stijgen.

  3. Eén van de grote ontwikkelingen is die van ‘big data’. Er is nu veel, maar vooral gefragmenteerde data in de Nederlandse zorg. We vinden dat er een nationale strategie moet komen op ‘big data’ in de zorg, met als doel de effectiviteit van onze gezondheidszorg te verhogen. Nederland kan een voorlopersrol krijgen, met zijn nu al hoge mate van digitalisering en standaardisering van medische informatie. Zo’n strategie kan zich op termijn ook vertalen in nieuwe exportkansen, door nieuwe inzichten in het voorkomen van gezondheidsproblemen en nieuwe behandel-methoden.

De kabinetsvisie is een goede aanzet en biedt veel openingen. Graag zijn wij bereid om in het vervolg ervan mee te denken, ook samen met al onze leden die bij dit onderwerp betrokken zijn.

Een afschrift van deze brief is verstuurd naar de Minister en Staatssecretaris voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Hoogachtend,

Mw. G. Dolsma
Manager algemeen economisch beleid, onderwijs, innovatie en gezondheidszorg

¹ VNO-NCW en MKB-Nederland, 2015, Meer voortgang rondom transparatie van kwaliteit gewenst, brief d.d. 4 december aan de Tweede Kamer t.b.v. AO Kwaliteit Loont.