Holland branding bij de Verenigde Naties

23-10-2017

Van 16 t/m 20 oktober bezocht een Nederlandse politiek-maatschappelijke delegatie de Verenigde Naties in New York. VNO-NCW-collega Winand Quaedvlieg was erbij.

 

Je creditcard rolt in en uit de automaat, je krijgt een code en een minuut later rijd je op de fiets door hartje New York. Met de fiets op verkenning: om je thuis te voelen in een vreemde stad is er geen betere weg. Op de Citybike krijg je een besef van de afstanden in Manhattan. Ook realiseer ik me voor het eerst dat er een paar serieuze heuvels zijn in de lange Avenues. En een tweewieler is ook een probate manier om de dag van aankomst de jetlag uit je hoofd en lijf te krijgen, voordat de vergaderingen van de Koninkrijksdelegatie beginnen.

 

Jaarlijks bezoek aan de Verenigde Naties

Elk jaar bezoekt een groep parlementsleden uit de vier landen van ons Koninkrijk samen met vertegenwoordigers van werkgevers, vakbonden, vrouwenorganisaties en jongeren de Verenigde Naties. Het programma is door de Nederlandse Permanente Vertegenwoordiging bij de VN met afspraken dichtgemetseld, van maandag negen uur tot vrijdag twee uur ’s middags. Naarmate de week vordert ontvouwt zich zo een boeiende waaier aan onderwerpen waarop de VN actief is: de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen, de vredesmissie in Mali, de positie van vrouwen, gewelddadig extremisme in Afrika, hervormingen van de VN, internationale migratie, toegang voor gehandicapten en een lange rij crises in onder meer Noord-Korea, Myanmar, Iran, Irak en Jemen.

 

Missie in Mali 

De eerste dagen staat de schijnwerper op de operationele kant van de Verenigde Naties. Want naast veel praten gebeurt er ook veel in de VN. Zo woont de delegatie de verkiezing bij van de nieuwe leden voor de Mensenrechtenraad en spreekt ze met generaal-majoor Cammaert over de operationele lessen die uit vredesmissies getrokken kunnen worden. Steeds komt ook aan de orde wat de mogelijkheden voor Nederland zijn om een rol te spelen in zo’n groot en complex systeem als de VN. Creativiteit en een goed persoonlijk netwerk zijn daarbij voor onze diplomaten onontbeerlijk. Net als in de EU kan Nederland ook in de VN een rol claimen als het een goed oog heeft voor de kansen die zich voordoen. En dat de link tussen de VN en de Nederlandse politiek heel direct kan zijn blijkt wel tijdens een lang gesprek met het VN-secretariaat over het verloop van de missie in Mali en hoe de VN de daarvoor beschikbare medische voorzieningen toetst.

 

Gedeeld lidmaatschap van de Veiligheidsraad 

Vanuit de Italiaanse Permanente Vertegenwoordiging, op de 49ste verdieping aan Second Avenue, kun je in de diepte de hoogbouw van de VN zien liggen, en erachter de zonovergoten East River. De Italiaanse PV, Sebastiano Cardi, geeft ons daar dinsdag zijn visie op de geslaagde revolutionaire stap begin dit jaar om samen met Nederland twee jaar het lidmaatschap van de Veiligheidsraad te delen. In januari volgend jaar neemt Nederland de estafettestok over. De EU-coördinatie in de Verenigde Naties is de laatste jaren enorm versterkt. Elke ochtend is er overleg van de EU-28 en behalve op non-proliferatie, Israël en gender issues is er bijna op alle onderwerpen een gemeenschappelijke positie. Het Gemeenschappelijk Buitenlands en Veiligheidsbeleid krijgt ook hier in New York gestalte.

 

Verenigde Naties: wereldwijde crisisbestrijder 

De verschillen tussen de EU en de VN komen tijdens de week goed uit de verf. De EU met haar zeer geavanceerde interne rechtsorde, uitgebreide sociaal-economische beleidsagenda en, ondanks alles, minder fundamentele politieke verschillen; en de VN als wereldwijde crisisbestrijder en arena voor het geopolitieke machtsspel. Zo levert een open vergadering van de Veiligheidsraad over het Midden Oosten op woensdag een surrealistische dialoog van doven op: de Palestijnse vertegenwoordiger houdt een steeds emotioneler wordend betoog over de situatie in de Palestijnse gebieden, waarna de Israëlische gezant en de Amerikaanse VN-ambassadeur Nikki Haley fulmineren tegen Iran zonder ook maar een woord te wijden aan de voorgaande spreker. Daarna krijgen we als delegatie briefings over Myanmar, geweld in Afrika en Noord-Korea. Het levert een schokkend beeld van de enorme uitdagingen waar de VN voor staat en van de beperkingen om iets te kunnen doen als een land niet wil meewerken aan een oplossing. Dat roept de befaamde quote van Dag Hammarskjöld in herinnering: 'the UN was not created to bring us heaven but to save us from hell'.

 

Holland branding 

Al met al geeft de week een breed en eerlijk beeld van de agenda van de Verenigde Naties, met soms mogelijkheden voor verrassend concrete actie voor ons land, en daarnaast ook manifestaties van onmacht en frustratie. Maar de Nederlandse presentie in New York beperkt zich niet tot het multilaterale. Ook bilateraal voert Nederland een actief beleid van Holland branding. In het Cooper Hewitt museum voor design bezoeken we de hele verdieping die is ingeruimd voor prachtige de meubels en objecten van de 37-jarige Nederlandse ontwerper Joris Laarman met zijn Lab. En tot slot presenteert het Nederlands-Amerikaanse bureau One Architecture zijn masterplan om de New Yorkers bij de volgende orkaan droge voeten te geven met kunstig in stadsinrichting weggewerkte flood barriers.

 

De fiets, internationaal recht en droge voeten: de delegatie proefde in New York toch ook nog een beetje DNA van Nieuw Amsterdam.

 

Winand Quaedvlieg

is permanent gedelegeerde in Brussel en hoofd van Kantoor Brussel van VNO-NCW.